На 27.01.2022 година во објектот на контролата на летање, Управниот Одбор на М-НАВ предводен од Г-дин Fahrudin Hamidi -Претседател на Управен одбор и Извршен директор во СВН, Г-дин Владко Крстевски – Извршен директор во СВТ и Г-дин Migjen Salmani- Извршен директор за финансиски работи, за правни работи, развој и инвестиции имаше чест да го пречека Министерот за транспорт и врски Г-дин Благој Бочварски и неговиот Заменик Г-дин Bekim Rexhepi.

За време на посетата Министерот имаше можност да ги обиколи нашите оперативни простории и да се запознае со нашата работа.

Претседателот на Управниот Одбор, Г. Hamidi информираше за почетокот на предвидените прелиминарни активности за изградба на новата зграда со вкупна површина од 1.200 квадратни метри во која ќе биде сместен новиот АТМ систем , со што ќе се придонесе за зголемување на нашите капацитети и за модернизација на институцијата.

Покрај кризата во минатите две години која настана како резултат на Ковид-19 пандемијата и која имаше големо негативно влијание врз авио сообраќајот, М-НАВ како провајдер на воздухопловни услуги исе соочи со драстично намалување на приходите, но со заеднични напори на целиот тим во Друштвото успеавме истата да ја надминеме и да ги подобриме нашите финансиски показатели.

М-НАВ продолжува со модернизација на системот за воздухопловна навигација кој што во голема мера ќе овозможи опслужување на поголем обем на сообраќај, како и обезбедување на најпрофесионални и безбедни воздухопловни услуги.

М-НАВ и Албконтрол учествуваа на билатерален состанок кој се одржа на 07 декември 2021 година во просториите на М-НАВ во Босфор, Мралино. Членовите на Управниот одбор на М-НАВ им посакаа добредојде и ја искажаа нивната поддршка на делегацијата на Албконтрол, како и дадоа стратешки насоки во однос на очекуваното ниво и областите на соработка меѓу двата провајдера. Потоа, состанокот продолжи со работната група предводена од Директорите на секторите за комуникации, навигација и надзор и Раководителите на Одделенијата за радари од двете компании.

На средбата се разговараше за областите каде што се очекува подобрување, подигање на квалитетот на услугите и размената на податоци помеѓу двата провајдера. Се разговараше за состојбата на инфраструктура која се користи во моментот но и можните технички решенија со цел да се подобри квалитетот на потребната комуникациска поврзаност, можните формати на радарски податоци кои би се разменувале, како и можноста за интегрирање на размената на OLDI податоци во новото комуникациско решение.

Исто така, беше договорено да се подготви нацрт Меморандум за соработка за размена на податоци помеѓу Охридскиот радар и Порто Романо

На ден 04.11.2021 година се одржа билатерален состанок со колегите на SMATSA за размена на искуства во доменот на технологии за оперативни работи, инвестиции и модернизација на нашите системи.

Во однос на Cоvid импактот дискутирано беше за моменталната состојба врз нашиот авио сообраќај во оваа 2021 година и финасиската состојба, нашите планови и очекувања за наредната сезона 2022 година ,вклучување и имплементација на SECSI FRA иницијативата и измени во LoA ( меморандум за соработка).

Контролори на летање предводени од Претседателот на Управниот Одбор на АД “М-НАВ”, а на покана на SECSI FRA групација како и Аlbcontrol присуствуваа на регионалниот состанок во Тирана во периодот од 18-20 октомври. Тема на состанокот беше инцијативата за заедничко југоисточно небо, воздушен простор на слободно планирање на лет (SECSI FRA). На регионалниот состанок присуствуваа претставници од давателите на услуги за воздухпловна навигација од Словенија, Хрватска, Босна и Херцеговина и Албанија.

Овој регионален состанок беше од особена важност за М-НАВ зошто на него се официјализираше приклучувањето на Република Северна Македонија и на Албанија кон оваа иницијатива. Она што даде дополнителна тежина на овој состанок е што истиот претставуваше добра можност да се дискутираат и оперативни прашања поврзани со оваа иницијатива со која ќе им се понудат опции за најкуса рута на корисниците на воздушниот простор, од што ќе произлезат значајни придобивки долж југоисточната оска (South East Axis), а кои придобивки беа предмет на дискусија овој состанок. Исто така се разговараше и за спорниот момент во функционирањето на нашиот систем кој не процесира FPL, па постојат три точки за outbound сообраќај кон Тирана.

Истотака на овој состанок се оствари средба со Генералниот директор на Аlbcontrol- Хантин Бонати со кого се разговараше за финално формално решение за делегирање на дел од воздушниот простор над Охридско езеро за потребите на М-НАВ при давање на воздухопловни услуги од страна на АКЛ Охрид како и воспоставување на директна теле-врска помеѓу АКЛ Охрид со Албконтрол.

М-НАВ продолжува да остварува регионални состаноци низ регионот со цел ефикасно имплементирање на оваа иницијатива

Воздухопловниот сектор е еден од најпогодените со појавата на вирусот SARS-CoV 2. Од почетокот на кризата сите чинители напорно работат на нормализирање на сообраќајните текови и враќање на бројот на летови и патници на ниво од пред кризата, односно на ниво од 2019 година која во овие услови се зема за референтна година.

Очигледно е дека со процесот на имунизација на населението и укинувањето на рестрикциите за патувањa поставени од државите мошне успешно се ублажуваат последиците од Covid-19 кризата која минатата година значително го погоди воздухопловниот сектор кој претрпе финансиска штета од огромни размери.

Еуроконтрол во целиот овој период се обидува да помогне со своите ресурси вклучително и со изработка на краткорочни сценарија и долгорочни прогнози за очекуваните нивоа на сообраќај со цел да им помогне на давателите на услуги да го оптимизираат своето работење и да допринесат соодветно во нормализација на сообраќајот. Во својата прогноза од месец октомври 2021г., со коja се опфаќа периодот од 2021г. до 2027г. има разработено три можни сценарија: “High”сценарио кое е оптимистично и истото ќе се реализира со понатамошна масовна вакцинација во Европа, но и глобално, со координиран меѓурегионален приод, релаксирани рестрикции за патување со што меѓурегионалните протоци на воздушен сообраќај ќе се рестартираат до средината на 2022 година. “Baseline” сценариото е слично, но со проток на воздушниот сообраќај надвор од Европа кој се враќа во нормала многу бавно па така се очекува само бизнис летовите да се вратат на нивото од 2019г во 2023г.. Согласно пак најпесимистичното “Low” сценарио се очекува обемот на воздушниот сообраќај од 2019г. да се врати до крајот на 2027г.

Она на што М-НАВ особено се гордее е тоа што во текот на месец август 2021г. речиси и го достигна High сценариото и се забележува намалување на воздушниот сообраќај од -7.8% во однос на 2019та година истиот месец, по што следеше благ пад на обемот на воздушен сообраќај и во текот на месец септември намалувањето на воздушниот сообраќај е -11.9% во однос на истиот месец во 2019та година, за да во месец октомври М-НАВ конечно после повеќе од една и пол година бележи дури и пораст на воздушниот сообраќај од 1.3% во споредба со месец октомври во 2019та година. Со ова Република Северна Македонија за месец Октомври 2021 година е земја со најголем обем на пораст на прелети споредено со 2019 година на ниво на земји членки на ЕCAC.

М-НАВ се надева дека овој тренд на зголемување на воздушниот сообраќај ќе продолжи и понатаму и остануваме максимално посветени на безбедно давање услуги на нашите клиенти.

Извор: EUROCONTROL

Европската воздухопловна платформа бара М-НАВ да се приклучи кон инцијативата за заедничко југоисточно небо, воздушен простор на слободно планирање на лет (SECSI FRA), што подразбира користење на најкусата рута во нашиот регион, со што ќе се заштити животната средина, а притоа преку нудење на опции за најкуса рута на корисниците на воздушниот простор ќе им се понудат значајни придобивки долж југоисточната оска (South East Axis). Концептот за FRA датира од 2008 година и приближно 50 ОБКЛ (АССs) го имаат целосно или делумно имплементирано концептот за воздушен простор на слободно планирање на лет. Со ова се надминува првичниот таргет од 35 ОБКЛ (АССs), утврден со Network Manager Performance Plan.

Во поголемиот дел од европскиот воздушен простор се очекува FRA –то да се имплементира до 2021/2022. Овој прогрес е резултат на исклучително блиската соработка меѓу Мрежниот Менаџер на Еуроконтрол, давателите на услуги за воздухопловна навигација, воените партнери и корисниците на воздушен простор. Европа е првиот регион во светот каде е имплементиран целосно концептот за FRA, иако иницијативите за ефикасност на летот егзистираат во различни форми и во другите делови на светот, како што се Северна Америка и Австралија.

Оваа иницијатива има позитивно влијание во однос на зачувување на животната средина, бидејќи вака се остварува пониска емисија на СО2 како и се намалува потрошувачката на гориво, а притоа и патниците уживаат бенефит, добивајќи помало време на летање.

Северна Македонија (М-НАВ) и Албанија (Албконтрол) секој ден прават напори овој важен проект да се реализира оперативно на 2 декември, 2021.

На оваа дата следната мапа ќе претрпи измени.

Животната средина претставува богатство за целото човештво. Во оваа насока сите заедно придонесуваме за доброто на генерациите кои ќе го наследат она што ние го чиниме.